Համաստեղ

Հայու ոգին

Նյու Յորք, 1966 թվական: Հայ գրասերների հավաքատեղի դահլիճը սկսեց փոթորկվել ծափերից: Արդեն բեմ էր բարձրանում Համաստեղը: 70-ամյա հոբերլյարը, հայու ոգին կրող «գեղապատշաճ Համաստեղը»: Ի՞նչ է ասել նա իր հոբելյանին.

  • Ձեր ծափերը ինձ չեն ուղղված, այլ հայ ժողովրդին…

Այո, համաստեղները բոլոր օրերին ասում են այն, ինչ պետք է ասեն: Հարկավ, հավաքվածներից շատերը գրողի խոհերը մտովի հիշելով են հայացքով ուղեկցել նրան դեպի ամբիոն: Այսօր էլ, մի՞թե, սրտից սիրտ չեն անցնում գրողի ներքոհիշյալ տողերը. Continue reading Համաստեղ

Զորավար Անդրանիկի փառքը

2006 թվական, Երևան, սեպտեմբեր: Հայոց մեծերի Պանթեոնին մերձ ճերմակափայլ առանձնատունը «պաշարված» էր: Մարդկանց հոսքը չէր դադարում: Գալիս ու գալիս էին նոր խմբեր: Զինվորականներ, մտավորականներ, պետական այրեր, դպրոցականներ, վետերաններ, երկրապահներ, Անդրանիկ զորավարի թոռներն ու ծոռները, զորապետին ապավինած տարագիրների ժառանգները: Զորավարի անունը կրողը ֆիդայատուն-թանգարանի բացումը պետք է լիներ: Անափ մի հպարտություն կար նրանց աչքերի մեջ: Չէ՞ որ, քիչ անց պիտի մտնեն ֆիդայատուն, առանց չափազանցության, պիտի հանդիպեն, խոնարհվեն Անդրանիկ զորավարին ու… մեր տարեգրության խենթերին: Continue reading Զորավար Անդրանիկի փառքը

Փանոս Թերլեմեզյան

Փանոս Թերլեմեզյան

Ժողովրդական նկարիչը

Նկարչին փնտրելիս, նախ որոնիր նրան հայրենի եզերքում: Դասդասիր կտավներն ու վայելիր  արշալույսը, իրիկնապահի նինջը, երբ երկինքը հրդեհվում է հրավառ գույներով, ապա աչքերդ կկոցիր միջօրեի կիզող արևի շողերից: Երփնագրերի մեջ կարդա Փանոս Թերլեմեզյանի ապրած անդադրում օրերի տխրությունը, երբ ամեն ինչ գորշ է, մռայլ ու միակերպ: Վերջապես, կտավից-կտավ անցիր, թերթիր նրա մասին մենագրություններնու, հատկապես, Եղիշե Մարտիկյանի ուղեկցությամբ, հետևիր նկարչին՝ աշխարհի ճանապարհներին:

* * *

Continue reading Փանոս Թերլեմեզյան

Սարիղամիշի նահանջն ու Կարսի հանձնումը

1918թ. ապրիլի 10-ին` Անդրկովկասի անկախությունը հռչակելուց հետո, կազմվում է նոր կառավարություն Չխենկելիի գլխավորությամբ։ Սեյմը հանձնարարել էր նրան անհապաղ վերսկսել բանակցությունները թուրքերի հետ։ Ի տարբերություն թաթարների ու վրացիների՝ հայերը դեմ էին ցանկացած գնով հաշտություն կնքելուն, քանի որ թուրքական արշավանքն առաջին հերթին սպառնալիք էր հայերի համար։ Թեեւ Չխենկելիի կառավարությունը ստանձնել էր պարտավորությունները ապրիլի 13-ին, սակայն ապրիլի 9-ից արդեն նա իր ձեռքն էր վերցրել իշխանությունը եւ մի շարք կամայական որոշումներ ընդունել։

Մեդիամաքս գործակալության «Հանրապետություն» հատուկ նախագիծը

Կարսի ագոնիան և Անդրկովկասի անկախությունը

Տրապիզոնի բանակցությունների տապալումից եւ պատվիրակության վերադարձից հետո Անդրկովկասի կառավարության առջեւ մի հրատապ խնդիր էր ծառացած՝ անկախության հռչակումը: Թուրքերն Անդրկովկասը չէին համարում Ռուսաստանից անջատված ինքնուրույն պետություն եւ պահանջում էին կատարել Բրեստ-Լիտովսկի պայմանագրի դրույթները, ինչը եւ արել էին պատվիրակները:

Մեդիամաքս գործակալության «Հանրապետություն» հատուկ նախագիծը

Հայ ժողովրդի պատմության քրեստոմատիա

Հայ ժողովրդի պատմության քրեստոմատիա, հ. 1: Հնագույն ժամանակներից մինչև IX դարի կեսերը: Երևան, 1981թ.:
Կազմողներ` Պ. Հ. Հովհաննիսյան, Ա. Գ. Աբրահամյան, Գ. Խ. Սարգսյան, Լ. Ա. Խուրշուդյան:

Մաս 1 | Մաս 2 | Մաս 3 | Մաս 4 | Մաս 5 | Մաս 6 | Մաս 7 | Մաս 8